Hayvanlar Üzerinde Deney Yapan Kozmetik Firmaları
Kozmetik endüstrisinin her gün piyasaya sürdüğü yığınla kozmetik ürünün, yıllar içinde milyonlarca hayvanın yaşamına sebep olduğunu unutmamalıyız! Kozmetik ürünlerin bileşenleri olabilecek yeni maddeler için genellikle tavşanlar ve kemirgenler üzerinde vahşi deneyler düzenleniyor. Bu maddeler zehirlilik, deri ve göz tahrişleri, deri alerjilerine yol açma, kalıtsal bozukluğa ve kansere neden olan özellikler bakımından test ediliyor. Bu ve buna benzer pek çok örnekte insan dışı hayvanların, insanların süslenmeleri uğruna acı içinde öldürüldüklerini görüyoruz. Tabii bu durum kamuoyunun gözlerinden uzak köşelerde yapıldığı için kimse görmüyor; göz görmeyince de vicdan umursamıyor.
Kozmetik Endüstrisinin Uyguladığı Hayvan Deneyi Yöntemleri
Draize Testleri
Draize göz tahriş testleri, ilk olarak 1940’larda, ABD Gıda ve İlaç İdaresi çalışanlarından J.H. Draize’in, tavşanların gözlerine sıkılan bir maddenin ne kadar tahriş edici olduğunu belirleyen bir derece geliştirmesiyle kullanılmaya başlandı.
Bu testlerde hayvanlar genellikle sadece başlarını dışarıda bırakan aletlere sıkıştırılıyor. Böylece hayvanın gözünü kaşıması ya da ovuşturması engelleniyor. Test edilmek istenen madde (örneğin, göz farı, rimel, çamaşır suyu, şampuan v.b.) her bir tavşanın tek bir gözüne damlatılıyor/sürülüyor. Hayvanların alt göz kapağı dışarı çekiliyor ve böylece oluşan çanağa madde konuyor. Sonra göz kapatılıyor. Bazen birkaç kez madde tatbik ediliyor. Tavşanlar her gün gözlemlenerek, gözlerinde şişme, çıban, enfeksiyon ve kanama olup olmadığı saptanıyor. Çalışmalar bazen üç hafta sürebiliyor.
Bazı maddeler o kadar ciddi bir hasara yol açıyor ki, tavşanların gözleri bütün temel niteliklerini kaybediyor. İris, gözbebeği, kornea tek bir patolojik dokuya benzemeye başlıyor. Araştırmacılar testin sonucunu etkilememek koşuluyla bazen az miktarda topikal anestezi uygulayabiliyorlar. Bunun, iki hafta boyunca gözüne kimyasal madde damlatılmış bir hayvanın acısını azaltması mümkün değil.
LD 50 (Lethal Dose – Yüksek Doz) Testleri
Bir maddenin ne kadar zehirli olduğunu belirlemek için “akut oral toksisite testleri” yapılmaktadır. 1920’lerde geliştirilen bu testlerde hayvanlara - ruj ve kâğıt gibi yenmeyen maddelerde olmak üzere - çok çeşitli maddeler ya zorla ya da boğazlarına soktukları bir tüple yediriliyor.
Standart testler 14 gün süreyle uygulanıyor, ama bazıları 6 ay bile sürebiliyor – tabii hayvanlar hayatta kalırsa. Deney süresince hayvanlarda kusma, ishal, felç, kasılma ve iç kanama gibi klasik zehirlenme semptomlarına rastlanıyor.
En bilinen akut toksisite testi LD 50 (Lethal Dose) testidir. LD 50, “yüzde 50 öldürücü doz”, yani deneye dahil edilen hayvanların yarısını öldüren madde miktarı anlamına gelmektedir
Bu dozu belirlemek amacıyla, örneklem olarak belirlenen hayvan grupları zehirleniyor. Genellikle, hayvanların yarısının öldüğü noktaya ulaşılıncaya kadar hepsi şiddetli derecede hastalanarak yoğun bir acı çekiyorlar. Oldukça zararsız maddeler söz konusu olduğunda bile hayvanların yarısını öldürecek konsantrasyonun belirlenmesinin iyi olacağı düşünülüyor ve muazzam miktarlarda madde hayvanlara zorla yediriliyor.
Deneyin tek amacı maddenin ne kadarının hayvanların yarısını öldüreceğini ölçmek olduğu ve ölmekte olan hayvanların acısına son vermenin deney sonucunu etkileyeceği için böyle bir uygulama da söz konusu değildir.
Sadece Amerika’da, ABD Kongresi Teknoloji Değerlendirme Dairesi’nin (OTA) yaptığı açıklamaya göre her yıl “birkaç milyon” hayvan bu toksikoloji testlerinde can çekişerek öldürülmektedir.
Dermal Toksisite Testleri
Dermal Toksisite Testleri’nde, ciltlerine madde tatbik etmek amacıyla tavşanların kürkleri kazınıyor ve madde hayvanın cildine uygulanıyor. Tahriş olan yerlerini kaşımalarını önlemek amacıyla hayvanlar hareket edemeyecekleri kutulara sıkıştırılıyor veya bir boyunlukla bu engelleniyor.
Resimde de görüldüğü gibi cilt kanayabiliyor, kabarabiliyor ve soyulabiliyor.
Hayvan Deneylerinin Alternatifi Yok Mu?
Tabii ki, hayvan deneylerinin alternatifleri var. Bugün dünyanın en büyük kozmetik firmalarından REVLON, AVON ve ORIFLAME gibi uluslararası kozmetik şirketleri, ürünlerini hayvanlar üzerinde test etmiyorlar. Yeni ürünlerini alternatif deney yöntemleri kullanarak test ediyorlar. Avon 1989 Nisan’ında, Eytex denilen sentetik bir madde üzerindeki testlerin olumlu sonuç verdiğini ve bundan böyle deneylerini bu madde üzerinde uygulayacağını açıklayarak, hayvan deneylerine alternatif bir deney yöntemini kamuoyuna açıklamıştır.
Özellikle Amerika ve Avrupa’daki hayvan hakları ve hayvan özgürlüğü hareketleri sonucunda çoğu kozmetik firması da alternatif deney yöntemlerini kullanmaya başlamışlardır. Bazı firmalarsa, (örneğin Procter & Gamble) sadece mevcut ürünlerini hayvanlar üzerinde test etmeyeceklerini açıklamaktadır. Oysa bu tür açıklamalar firmaların tüketici kitlesini kaybetmemek için yaptığı laf oyunlarıdır. Çünkü bu firmalar, içeriğini değiştirdiği ürünlerde veya piyasaya yeni süreceği ürünlerin testlerinde hayvanları kullanmaya devam etmektedir. Bugün hala hayvan deneyi yapmakta ısrar eden büyük kozmetik şirketlerinin neden bu konuda ısrarcı olduklarını net olarak bilemiyoruz.
Fakat hayvan deneylerinin Batı da başlı başına bir sektör olduğu ve bu sektöründe azımsanmayacak büyüklükte bir pazar payı olduğu düşünüldüğünde yine sebebin büyük olasılıkla para kazanma hırsından kaynaklandığını tahmin ediyoruz. Örneğin, Huntingdon Life Sciences, dünyanın en büyük ticari amaçlı hayvan deneyleri yapan kuruluşudur. Bu kuruluş pek çok kozmetik firmasına deneylerinde kullanması için hayvan sağlamaktadır.
Yasa Ne Diyor?
Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Birliği Konseyi, 2009 yılından itibaren kozmetik ürünler için hayvanlar üzerinde deney yapılmasını yasaklayan bir karar almıştır. Ama ne trajikomiktir ki, aynı kararda “bazı kozmetik ürünler için” bu sürenin 2113 yılına kadar uzatılabileceği de yer almaktadır. Bu da demek oluyor ki, piyasaya yeni sürülecek olan ve insan sağlığını tehdit edebilecek olan kozmetik ürünlerin hayvanlar üzerinde test edilmesine devam edilecektir.
Amerika Birleşik Devletleri’nde ve dünyanın diğer ülkelerindeyse “hayvanların yaşam hakkına saygı” ve “etik” gibi değerler ne yazık ki, Avrupa Birliği ülkelerinden de geridedir.
Ülkemizde ise 5199 Sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ile bilimsel araştırmalar için hayvan deneylerine izin vermektedir.
bunu bana senin kullandığın şampuanın, rimelin, deterjanın yaptı!! eğer sen Tanrı'nın sana vermiş olduğu akıl, vicdan ve merhameti birazcık kullanmış
olsaydın ben de işkencelerle, sancılarla, acılarla, acıdan çıldırarak ölmezdim!! senin yapabileceğin ne mi var? deney yapan firma ürünlerini kullanma! alternatiflerine yönel!
çok daha kötü fotoğraflar var ama onları eklemek istemedim. çevremdeki insanlara hayvanlar üzerinde deney yapan firmaların ürünlerini kullanmamalarını söylediğimde "bir tek ben almasam nolcak sanki" gibi tepkilerle karşılaşıyorum. ürünlerinden çok memnun olduğum bir markanın hayvanlar üzerinde test yaptığını öğrendikten sonra o markanın hiç bir ürününü almama kararı aldım. benim almamam hiç bir şeyi değiştirmez belki ama kullandığım rimel, ruj, şampuan yüzünden hiç bir hayvanın zarar görmediğini biliyorum en azından. vicdanım rahat ediyor...
İŞTE ÜRÜNLERİNİ HAYVANLAR ÜZERİNDE TEST EDEN FİRMALAR:
Braun (Gillette)
Colgate - Palmolive
L'oreal
Biotherm
Cacharel
Garnier Fruc.
Giorgio Armani
Helena Rubinstein
Lancôme
Ralph Lauren
Vichy
Max Factor
Oral-B
Pantene
Pfizer
Procter & Gamble
3M
Unilever
S.C Johnson (OFF! sivrisinek kovucu ve Oust ev parfümü)
Reckitt Benckiser (Veet epilasyon ürünleri)
Henkel - Schwarzkopf
Johnson & Johnson
Neutrogena
Givenchy
Calvin Klein
Vaseline
Dove
Alcon (ilaç firması)
Sensodyne (diş macunu)
Maybelline
Adidas (kozmetik)
Davidoff
JOOP!
Lancaster
Protex (sabun)
Ajax
VE HAYVANLAR ÜZERİNDE TEST YAPMAYAN FİRMALAR:
Benetton kozmetik ürünleri
Oriflame
Revlon
Solgar (vitaminler)
Rembrand (diş macunu)
Nivea
Chanel
Estee Lauder
Tommy Hilfiger
Avon
Body Shop
Clinique
DKNY
Hello Kitty
Victorias Secret (Bazı tasarımlarında "kürk kullanıyorlar")
bunlar haricinde avon, oriflame, amway ve yves rocher de test yapmıyor.
Kullanmayın hayvanlar üzerinde test yapan markaları lan nolur lan
Alıntı yaparak cevapla
Alıntı: OziloZ
